Pułkownik Francesco Nullo i Legia Włosko–Francuska w powstaniu styczniowym 1863 r. w walce „O wolność naszą…”

Abstrakt

Francesco Giuseppe Nullo (1826–1863) był włoskim patriotą i uczestnikiem walk o zjednoczenie Włoch, związanym z ruchem Giuseppe Garibaldiego i ideami Giuseppe Mazziniego. Po wybuchu powstania styczniowego w 1863 r., kierując się ideą solidarności międzynarodowej, zorganizował grupę włoskich ochotników i udał się do Polski, by wesprzeć walkę o niepodległość. W Krakowie objął funkcję szefa sztabu oraz dowódcy oddziału cudzoziemskiego. W trakcie działań wojennych odznaczył się odwagą i doświadczeniem bojowym. Poległ 5 maja 1863 r. w bitwie pod Krzykawką, stając się symbolem braterstwa broni narodów europejskich. Jego współtowarzysze dostali się do niewoli rosyjskiej i zostali zesłani na Syberię, gdzie wielu z nich doświadczyło ciężkich warunków katorgi. Los zesłańców oraz realia ich życia znalazły odzwierciedlenie m.in. w twórczości Aleksandra Sochaczewskiego. Postać Nullo na trwałe zapisała się w pamięci historycznej jako bohatera Włoch i Polski.